Posljednjeg dana mjeseca januara počeo je hamsin, odnosno drugi dio zime. Narodno vjerovanje kazuje da nam 19. februara ,,udara” prvo džemre. Džemre je turska riječ i označava zračni talas ili zračnu struju koja vodi ka postepenom popuštanju mraza i studeni u rano proljeće. Legenda kaže da, kad “pukne” prvo džemre vraća se život u prirodu, dolaze prvi pupoljci i vide se prve naznake visibaba i ljubičica. “Džemre je toplina Sunca i njegovih talasa u zraku, u vodi i zemlji. Kada taj topli talas dođe, onda je stigao i prvi glasnik proljeća”, kazuju stari.
Tri su, kažu, džemreta. Prvo “udari u havu” tj.zrak, 19. februara i tu već počinje otopljenje zraka – tj. nema više velikih minusa, pričaju naše nane, bake i djedovi. Sedam dana kasnije, 26. februara, džemre udara u vodu, koja se ne može više mrznuti. Posljednje, treće džemre, u zemlju “puca” 5. marta. Tada, prema predajama, počinje otopljenje zemlje, na kojoj se od tada može sjediti.
Nakon džemreta počinju babine huke koje, po legendi, traju “od pola devete do pola desete hefte’’ (10-17. mart). Za vrijeme Babinih huka, u jednom danu se više puta izmijene sunce, kiša, snijeg, pa kiša i snijeg zajedno i tako po cijeli dan dok traju, a sve je to praćeno jakim vjetrom. To je vrijeme kada se proljeće bori sa zimom.
Medisa K. Salkić
